DikkeWillem

Dank, zo is je redenering me in ieder geval duidelijk. Met name het onderscheid dat de werknemer/autodealer die situatie niet zelf via vermogensetikettering creëert en de gewone IB-ondernemer wel. Ik blijf wat moeite houden met het gewicht dat aan die etiketteringskeuze wordt gegeven. Zakelijk etiketteren is op zichzelf niet per se een fiscaal voordeel, maar vooral een keuze tussen twee manieren waarop de autokosten fiscaal worden verwerkt. En andersom is het voor een werknemer natuurlijk ook niet per se een nadeel dat hij die keuze niet heeft: hij krijgt de auto ter beschikking, draagt de kosten niet zelf en wordt alleen voor het privégebruik belast. Of daaruit juridisch voldoende verschil volgt om de rijbewijzen/huishoudenbeperking bij een gewone IB-ondernemer uit te sluiten, daar ben ik nog niet uit. Maar ik snap nu in ieder geval waarop je redenering is gebaseerd. Dank voor het meedenken!

Dank voor de reacties. Het wordt me in ieder geval steeds duidelijker waar het volgens jullie op vastloopt. Ik begrijp alleen nog steeds niet helemaal waarom er zoveel gewicht aan de vermogensetikettering wordt gehangen. De basisregel – in beginsel bijtelling per auto – geldt net zo goed voor een werknemer. Daarnaast heeft een werknemer ook keuzes in welke auto's hij privé gebruikt, terwijl hij zelf überhaupt niet opdraait voor de kosten daarvan. Ik snap dat mijn uiteindelijke stapeling van regels wat vergezocht kan overkomen. Maar specifiek de uitsluiting van de rijbewijzen/huishoudenbeperking voor een gewone IB-ondernemer kan ik nergens hard terugvinden. Integendeel, er zijn juist wat oudere aanwijzingen dat die beperking ook bij IB-ondernemers is toegepast of in ieder geval verdedigbaar werd geacht. Veelal autobedrijfsgerelateerd, maar voor zover ik kan zien niet uitsluitend. Ook hier op Higherlevel is die mogelijkheid in het verleden bij gewone IB-ondernemers al eens verdedigd. Daarom vind ik juist die uitsluiting nog niet zo vanzelfsprekend. Mocht iemand nog een verrassend inzicht hebben, dan hoor ik dat natuurlijk graag.

Dankjewel. Het gaat dus om een derde auto. De duurste auto met ook de hoogste kosten is gewoon volledig privé. Daarnaast gaat het om 2 zakelijke auto's die beide vooral (zeg meer dan 80%) uitlegbaar zakelijk gebruikt worden. Ik blijf alleen nog een beetje hangen op het belang dat aan die vermogensetikettering wordt toegekend. Bij een werknemer worden de kosten van de zakelijke auto's door de werkgever gedragen. De werknemer draait daar zelf dus niet voor op; voor hem zit de fiscale consequentie van het privé kunnen gebruiken van die auto's juist in de bijtelling. Bij een IB-ondernemer lopen de autokosten via zijn eigen onderneming en wordt vervolgens voor het privégebruik een correctie toegepast. Natuurlijk heeft hij daarnaast bij keuzevermogen de mogelijkheid een auto privé te etiketteren, terwijl een werknemer die vermogensetiketteringskeuze niet heeft. Al kan hij er natuurlijk ook voor kiezen privé een auto te kopen. Maar waarom zou juist die etikettering bepalend zijn voor de redelijke wetstoepassing bij meerdere auto's? Een werknemer die meerdere auto's ter beschikking heeft, hoeft die immers ook niet allemaal privé te gebruiken. Hij kan per auto zijn privégebruik beperken tot maximaal 500 km. Als hij meerdere auto's wél privé gebruikt, is dat dus ook een keuze. En hij draagt bovendien niet zelf de kosten van die auto's. Toch kan de redelijke wetstoepassing het aantal auto's waarvoor bijtelling plaatsvindt beperken. Waarom zou bij de IB-ondernemer dan de redenering zijn: je hebt zelf gekozen die tweede auto zakelijk te etiketteren, dus accepteer de bijtelling? Terwijl bij de werknemer niet wordt gezegd: je hebt zelf gekozen die tweede auto ook privé te gebruiken, dus accepteer daarvoor ook de bijtelling? Ik zeg niet dat er fiscaal geen verschil kan bestaan, maar ik probeer vooral te begrijpen waarom juist de vermogensetikettering de juridische reden voor dat verschil zou zijn. Die koppeling zie ik nog steeds niet helemaal. Is er voor dat onderscheid ook een fiscale/juridische onderbouwing die verder gaat dan dat het logisch of redelijk aanvoelt?

Ah, ok. Dankjewel. Ik begrijp het verschil dat je maakt met vermogensetikettering, maar ik zie nog niet helemaal de koppeling met de redelijke wetstoepassing bij meerdere auto's. Als ik je goed begrijp is de gedachte ongeveer: een werknemer heeft geen keuzevermogen, een IB-ondernemer wel, en daarom is er bij de werknemer reden om via redelijke wetstoepassing het aantal auto's te beperken. Maar waarom het ontbreken van keuzevermogen bij de werknemer een nadeel zou zijn dat op deze manier gecompenseerd moet worden, zie ik niet direct. De werknemer hoeft die auto ook niet te etiketteren, want hij draagt de autokosten niet zelf en kan bovendien privégebruik tot maximaal 500 km beperken als hij geen bijtelling wil. De IB-ondernemer heeft inderdaad eerst de keuze van vermogensetikettering, maar zodra twee auto's terecht ondernemingsvermogen zijn, ontstaat daarna toch dezelfde vraag hoe je redelijk omgaat met privégebruik van meerdere auto's? Vooral omdat ik inmiddels een aantal bronnen tegenkom waarin het aantal rijbewijzen/redelijke wetstoepassing juist óók bij IB-ondernemers voorkomt: Hof Arnhem, 14 augustus 1998 – ECLI:NL:GHARN:1998:AA1147: IB-ondernemer/garagehouder; aansluiten bij het aantal rijbewijzen binnen het gezin werd geen onredelijk criterium gevonden. Kamerstuk 26 727 nr. 126, 29 januari 2001: bij ondernemers met meerdere beschikbare auto's wordt beschreven dat strikte toepassing tot "onrechtvaardige belastingheffing" kan leiden en wordt een tegemoetkoming beschreven waarbij het aantal rijbewijzen een rol speelt. Hof Arnhem, 30 januari 2004 – ECLI:NL:GHARN:2004:AO6650: IB-ondernemer; correctie gerelateerd aan het aantal rijbewijzen en daardoor beperkt tot twee auto's gaf volgens het Hof geen blijk van een onjuiste rechtsopvatting. De uitspraak is in 2005 vernietigd (HR 10 juni 2005, ECLI:NL:HR:2005:AT7203), maar op het punt van de berekening van de werkelijke autokosten, niet vanwege het rijbewijscriterium. Autodealerbesluit 2006 – BWBR0019222: inmiddels vervallen beleid, maar expliciet ook voor de ondernemer. Het aantal rijbewijzen en aanwezige privéauto's die evenzeer of beter geschikt waren voor privégebruik speelden daarin een rol. Dit zijn oude bronnen en de context zijn vooral autodealers/grote wagenparken, dus ik zeg niet dat daarmee vaststaat dat dit ook voor iedere IB-ondernemer geldt. Maar vermogensetikettering bestond in die situaties natuurlijk ook al. Daarom probeer ik vooral te begrijpen waar de koppeling vandaan komt: Waarom zou het hebben van keuzevermogen betekenen dat de redelijke wetstoepassing bij meerdere auto's niet van toepassing kan zijn? Is dat onderscheid ergens expliciet zo gemaakt in beleid of jurisprudentie, of leid jij dat af uit de systematiek? En is mijn gedachte vreemd en vergezocht of heeft het wel kans van slagen? Ik kan me niet voorstellen dat niemand hier eerder tegenaan is gelopen.

Bedankt, Joost. Ja, dat klopt natuurlijk. Een IB-ondernemer heeft eerst de vermogensetikettering en beide auto's moeten dus terecht tot het ondernemingsvermogen behoren. Dat is bij mij het geval. Dus als we ervan uitgaan dat aan die voorwaarde voor beide auto's is voldaan, zie ik nog niet helemaal wat dat vervolgens verandert aan de vraag over de redelijke wetstoepassing bij het privégebruik van meerdere ondernemingsauto's. Of bedoel je dat de vermogensetikettering zelf een reden is waarom die redelijke toepassing bij een IB-ondernemer niet nodig of niet mogelijk zou zijn?

Dankjewel, Norbert. Dat was inderdaad al in me opgekomen, maar ik vind het lastig om daar een direct verband te leggen met de redelijke wetstoepassing bij meerdere auto's. De maximering op de werkelijke kosten bij een IB-ondernemer beperkt volgens mij vooral de hoogte van de correctie voor privégebruik. Als de forfaitaire bijtelling €15.000 is maar de totale werkelijke autokosten €5.000 zijn, wordt de correctie beperkt tot €5.000. De redelijke wetstoepassing bij meerdere auto's beantwoordt volgens mij een andere vraag: voor hoeveel zakelijke auto's is het redelijk om überhaupt een correctie voor privégebruik toe te passen? Bij een werknemer zie je dat verschil misschien nog duidelijker. Daar worden de autokosten door de werkgever gedragen en de kostenaftrek in die onderneming verwerkt; de werknemer zelf krijgt de bijtelling. Bij een IB-ondernemer komen kosten en privégebruikcorrectie bij dezelfde belastingplichtige terecht. Toch wordt daar bij meerdere auto's wél gekeken naar het aantal rijbewijzen en eventueel aanwezige geschikte privéauto's. Daarom vraag ik me af waarom de maximering op de werkelijke kosten bij een IB-ondernemer een reden zou zijn om de redelijke wetstoepassing daar niet toe te passen. De ene beperkt volgens mij het aantal auto's, de andere de hoogte van de correctie.

Bedankt, Ron! Die pagina had ik inderdaad ook gevonden. Volgens mij beschrijft die alleen de hoofdregel: bij meerdere zakelijke auto's bereken je in principe het privégebruik per auto. Waar ik op doel is de redelijke wetstoepassing die daarop een uitzondering kan vormen. Voor zover ik nu kan vinden is het aantal rijbewijzen namelijk niet alleen iets voor werknemers en DGA's. Er is ook jurisprudentie bij IB-ondernemers waarin het aantal rijbewijzen binnen het gezin expliciet als redelijk criterium wordt geaccepteerd om het aantal auto's waarvoor de correctie wordt toegepast te beperken. Al is die wel van even geleden. In Hof Arnhem 30 januari 2004 (https://uitspraken.rechtspraak.nl/details?id=ECLI:NL:GHARN:2004:AO6650) ging het om een ondernemer met meerdere auto's binnen zijn onderneming. Het Hof stelt eerst vast dat de regeling in beginsel op alle auto's van toepassing is, maar zegt vervolgens: "Met een correctie die is gerelateerd aan het aantal binnen het gezin aanwezige rijbewijzen en derhalve is beperkt tot twee auto's geeft de Inspecteur dan ook geen blijk van een onjuiste rechtsopvatting." Dus in ieder geval is het aantal rijbewijzen ook binnen de inkomstenbelasting bij een ondernemer als criterium voor een redelijke toepassing geaccepteerd. (Die uitspraak is later, op 10 juni 2005, door de Hoge Raad in cassatie vernietigd. Voor zover ik kan zien gebeurde dat echter niet vanwege dit oordeel over het aantal rijbewijzen, maar vanwege een ander punt: de berekening van de werkelijke autokosten/waardevermindering van auto's uit de handelsvoorraad.) Daarnaast kom ik hetzelfde uitgangspunt tegen in de parlementaire behandeling van de Wet IB 2001 (Kamerstuk 26 727, nr. 126). Daar wordt eerst expliciet de hoofdregel genoemd dat iedere privé ter beschikking staande auto onder het forfait valt. Vervolgens schrijft de staatssecretaris dat strikte toepassing daarvan tot “onrechtvaardige belastingheffing” kan leiden en dat daarom een tegemoetkoming is gekozen waarbij het aantal rijbewijzen binnen het gezin een rol speelt. Ik moet wel wat nuanceren; de voorbeelden die ik tot nu toe vind komen vooral uit de hoek van autohandelaren en grotere wagenparken. Mijn vraag is daarom eigenlijk ook: waarom zou die redelijke wetstoepassing wel gelden voor DGA's en werknemers (en volgens bovenstaande dus ook voor sommige andere IB-ondernemers), maar niet gelden voor een gewone IB-ondernemer met twee zakelijke auto's, als er binnen het huishouden twee rijbewijzen én daarnaast een even goed geschikte privéauto zijn?

Ik zit met een wat specifieke vraag over de bijtelling bij meerdere auto's bij een eenmanszaak. In mijn huishouden zijn 2 rijbewijzen. Er zijn daarnaast nu nog 2 auto's, maar ik overweg een derde auto. De situatie wordt dan zo: Auto A is zakelijk, cataloguswaarde €67.000 → normale bijtelling ongeveer €14.700. (Is er al) Auto B is ook zakelijk, cataloguswaarde €75.000 → normale bijtelling €16.500. (komt mogelijk) Auto C is privé en is voor privégebruik even goed geschikt als de twee zakelijke auto's. (Is er al) Beide zakelijke auto's worden (straks) ook privé gebruikt, dus de 500-kilometerregeling speelt hier niet. Zoals ik de regeling begrijp, wordt bij meerdere auto's gekeken naar het aantal rijbewijzen in het huishouden en wordt ook rekening gehouden met een even goed geschikte privéauto. In dit voorbeeld zou er dan dus voor één zakelijke auto bijtelling overblijven. Vervolgens wordt volgens mij gekeken naar de auto met de hoogste bijtelling. Dat zou auto B zijn met €16.500. Nu zit daar mijn eigenlijke vraag. Stel dat auto B een oudere auto is die al grotendeels is afgeschreven en nog maar €2.000 aan werkelijke autokosten per jaar heeft. Bij een IB-ondernemer wordt de bijtelling/onttrekking uiteindelijk gemaximeerd op de werkelijke autokosten. Wordt eerst gekeken welke auto normaal gesproken de hoogste bijtelling heeft? Dus auto B met €16.500. En wordt vervolgens die €16.500 afgetopt op de €2.000 werkelijke kosten? Of wordt die aftopping al meegenomen bij het bepalen welke van de twee auto's de hoogste bijtelling heeft? In het eerste geval zou dus auto B worden geselecteerd en uiteindelijk €2.000 bijtelling/onttrekking opleveren. In het tweede geval zou de uitkomst heel anders zijn. Ik denk de afzonderlijke regels wel gevonden te hebben, maar ik kan nergens echt duidelijk vinden in welke volgorde ze in deze situatie worden toegepast. Ik heb geprobeerd het zo kort en duidelijk mogelijk te formuleren om de kern duidelijk te krijgen. Iemand die weet hoe dit zit?

Dat verduidelijkt het één en ander. Dank je. Een gemengde rit zal bij mij niet voorkomen. Het gaat inderdaad om een primair zakelijk doel waarbij ik een klus doe (of een afspraak heb) ergens in het land (regelmatig meerdere op een dag). Ik rijd dus heen en terug. Als ik op de terugweg langs een privé-tussenstop rijdt (winkel, ouders, of wat dan ook) en dat kost mij meer kilometers dan zet ik dat bij omrijd-kilometers bij de zakelijke rit. En als de privé-tussenstop de route korter maakt, dan wanneer ik de privé-tussenstop niet zou bezoeken, dan wordt er bij de omrijd-kilometers "0" vermeld. In beide gevallen vermeld ik wel de adressen van de privé tussenstop, zodat het duidelijk is dat ik daar geweest ben. Klopt hè?

@Cosara Maar die controle zou toch geen probleem voor mij moeten zijn als dat gewoon blijkt uit mijn kloppende administratie (waarin ik vermeld dat ik via de supermarkt terug ben gereden)? Ik blijf het vaag vinden. Een verdeling half/half zou in mijn geval erg onredelijk zijn, omdat mijn ritten meestal meer dan 100km zijn. [Terzijde: Ik heb de afgelopen 3 jaar ook een auto geleased, waarbij ik gewoon de bijtelling betaalde. Dat was inderdaad prettig. Maar omdat we een tweede auto nodig hadden, hebben we daar nu een andere keuze in gemaakt.]

@JansenmeteenJ Ik begrijp dat ik een plausibele registratie bij moet houden en dat wil ik ook graag goed doen. Of het opvalt is voor mij geen probleem, als het maar uit te leggen is en gewoon klopt. Wanneer de terugweg (vanwege privé-bezoek) korter is, dan heb ik toch geen omrijd-kilometers? Dat is wat ik graag wil weten. Mijn ritten zijn nooit hetzelfde, want ik werk door het hele land en ben (slechts) zo'n 1 á 2 keer per week op pad. De rest van de tijd staat de auto stil. @Cosara Het zal vrijwel altijd gaan om een volledige zakelijke rit (heen en terug). Maar af en toe wil ik mogelijk een combinatie met iets privé waar ik op de terugweg langs rijd. Daarvoor hoef ik geen extra kilometers te maken. Dus dan heb ik geen omrijd-kilometers? Of begrijp ik dat niet goed? Of hoeveel privé moet ik dan vermelden? @Roel J Er valt dus inderdaad niks af te splitsen, wanneer ik er geen extra kilometers voor maak? Ik begrijp dat die 500km een soort van marge is omdat 0km onredelijk is. Maar de grens is wel 500km. Privé heb ik een andere auto tot mijn beschikking, dus volledig privé zal er vrijwel nooit mee gereden hoeven worden. Het gaat uitsluitend om af en toe langs een privé-bestemming (die ik gewoon vermeld) te rijden op de terugweg tijdens een zakelijke rit. En dan met name wanneer dat resulteert in nauwelijks meer, evenveel of zelfs minder kilometers (maar wel extra tijd kost). En of me dat dan dus (bijna) geen privé kilometers "kost". Dit lijkt me juist belangrijk om te weten of ik het volgens de regels doe en om te voorkomen dat ik over die 500km heen ga.

Bedankt voor jullie uitgebreide reacties. Het gaat om het voorkomen van de bijtelling inderdaad en dus niet om de kilometervergoeding. We hebben daarnaast een privé-auto, dus het zou geen probleem moeten zijn om onder die 500 km te blijven. Een privé-adres bezoeken op de terugweg zal nog wel eens voor kunnen komen, vandaar dat ik daar ingedoken ben. Ik bewaar liever wat extra km voor later in het jaar, dan dat ik dan krap uit kom. Maar het komt er dus op neer, dat wanneer je tijdens een zakelijke rit een tragere maar kortere route neemt om via een privé-bestemming te kunnen rijden, je daarvoor geen privékilometers hoeft te rekenen?

Bedankt voor je reactie. Dat lijkt inderdaad op wat ik al ongeveer dacht. Om het wat extremer te trekken: Soms kun je een heel eind binnendoor rijden (terwijl dat niet sneller is en op zich geen logische route) en daar privé wat bezoeken, maar dat wel resulteert in veel minder kilometers. Is dat hetzelfde verhaal? Of zit er ergens een kantelpunt? PS: Ik woon in het oosten van het land en wij zijn onlangs van de koets overgestapt op de auto, daarom ligt hier nog niet zoveel snelweg. Bovenstaande situaties zijn dus vrij eenvoudig te vinden.

Hoe zit het wanneer je op de terugweg tijdens een zakelijke rit, niet de gebruikelijk route, maar een kortere route neemt omdat je langs die route privé wat wil bezoeken? Je maakt dan minder kilometers, dan wanneer je dat bezoek niet zou doen (je bent wel langer onderweg). Hoe neem je deze kilometers op in je kilometer-administratie?